|
Psychische
klachten
Psychische gezondheid
Het is zo langzamerhand bij
iedereen bekend dat onze leefstijl een grote invloed heeft op het
lichamelijk functioneren, maar geldt dit nu ook voor het psychisch
functioneren? Dat blijkt inderdaad het geval.
Onze leefstijl beïnvloedt onze psychische gezondheid vooral door het
stressniveau dat we erop nahouden.
Het gaat hierbij dan niet om kortdurende vormen van stress maar om
chronische stress, bijvoorbeeld doordat wij ons leven zo hebben ingericht
dat we chronisch overbelast zijn.
Zo kan langdurige werkstress leiden tot het beeld van een
burn-out. Maar
ook ingrijpende life-events zoals het verlies van een partner, ernstige
financiële problemen of het krijgen van een invaliderende ziekte kunnen
langdurig stress geven.
Gevolgen van langdurige stress
We weten dat lang bestaande
stress slecht is voor het lichaam. Zo neemt de afweer tegen
infectieziekten af en wordt de bloeddruk te hoog.
Maar langdurige stress verhoogt ook in belangrijke mate de kans op het
ontstaan van angst- en depressieve klachten.
De ontstane depressie heeft weer negatieve invloed op het lichamelijke
functioneren.
Zo neemt de kans op een hartinfarct door een depressie duidelijk toe. Een
depressie maakt ook dat het risico op complicaties bij diabetes toeneemt.
Dit heeft meerdere oorzaken:
- iemand
die depressief is houdt zich vaak minder goed houdt aan de dieet- en
medicatievoorschriften;
- een
depressie kan ook de normale hormoon-huishouding ontregelen waardoor de
diabetes zelf verergert;
- bij
depressieve klachten gaat men vaak ook meer roken en overmatig alcohol
gebruiken.
Adviezen
Stress ontstaat vooral als het
brein steeds alert moet zijn om prestaties te leveren.
Iedereen kent wel het gejaagde gevoel dat men krijgt als men zoveel werk
heeft dat men het niet meer kan overzien.
Het brein gaat dan op een hoger prestatieniveau werken, maar kan dit
slechts relatief korte tijd volhouden, al vrij snel neemt het
prestatieniveau dan juist af. En dat heeft dan weer negatieve effecten op
het werk, de privésituatie en het gevoel van eigenwaarde.
Een belangrijke oorzaak van de afname van het prestatieniveau door
chronische stress is dat door de mentale inspanning de concentratie
afneemt waardoor de planning en organisatie (bv. van het werk) slechter
wordt.
Het is van belang dat men het werk kan overzien zodat het brein niet wordt
opgejaagd en men zich mentaal uitput.
Het prestatieniveau neemt toe en het stressniveau neemt af als men zich
aanwendt om werk of taken op te delen in kleinere onderdelen waardoor men
het gevoel van controle behoudt.
Er zijn karaktertrekken die het risico op chronische overbelasting
vergroten.
Dit zijn met name perfectionisme en het geen "nee" kunnen
zeggen.
Het kan heel lastig zijn om deze eigenschappen te veranderen. Men neemt
vaak zich wel voor om de eigen grenzen beter te bewaken, maar als je chef
bijvoorbeeld vraagt om nog een taak erbij te nemen of een klant je een
grote opdracht toezegt, is het moeilijk op zo'n moment het hoofd koel te
houden en stemt men toch weer in met zo'n verzoek (tot overprestatie).
Het kan helpen om vooraf per week een rooster op te stellen van wat men
aan taken gaat uitvoeren en op welke tijd men stopt met werken. Zo'n
rooster geeft een houvast. Wanneer men met de chef of collega's heeft
besproken dat men moeite heeft met het aanhouden met grenzen, iets wat
bijna altijd al door anderen is opgemerkt, kan met het rooster ook aan hen
geven. De anderen kunnen u dan helpen bij het waken voor overbelasting.
Naar een klant is vooral duidelijkheid van belang. De klant zal veelal
accepteren dat het voor de kwaliteit waar u voor staat, noodzakelijk is
dat u het tempo van ontwikkeling (van een opdracht) bepaalt. En als de
klant dat niet accepteert, kunt u uzelf de vraag stellen hoe bepalend dit
"verlies" op uw leven (en dat van uw omgeving) zou zijn en wat
het u het kost of opbrengt wanneer u aan uw eigen lijn vasthoud.
Een andere manier die belangrijk is bij het tegengaan van een te hoog
stresniveau bestaat uit het onderhouden van sociale contacten.
Het is bekend dat bij het ontbreken van sociale contacten de kans op een
depressie toeneemt. Ook bij het verwerken van schokkende gebeurtenissen
wordt de mate dat men langere tijd klachten houdt, sterk beïnvloed door
de sociale steun die men krijgt.
Mensen zijn sociale wezens en het onderhouden van sociale contacten stelt
ons als het ware gerust, waardoor het stresniveau afneemt.
Het is belangrijk om zijn leven zo in te richten dat er een goede balans
is tussen werk en sociale activiteiten. Er ontstaat dan een ritme van in-
en ontspanning.
Het vasthouden van dit ritme ondersteunt ook de biologisch ritmes van het
lichaam waardoor men meer stressbestendig wordt.
Deze biologische ritmes worden ook ondersteund door te leven met een min
of meer regelmatige dagindeling. Het is op zich behoorlijk moeilijk om een
vast dag- en nachtritme te handhaven wanneer men geen vaste taken heeft,
bijvoorbeeld als men werkloos is.
Het is een veelvoorkomende ervaring dat men weinig doet als men er juist
heel veel tijd voor heeft. Zeker voor mensen die werkloos zijn, is het van
belang om zichzelf een ritme op te leggen bijvoorbeeld door het opstellen
van een weekagenda met taken.
Tenslotte wordt de weerbaarheid tegen stress ook positief beïnvloedt door
regelmatige lichaamsbeweging.
Matig inspannende lichaamsbeweging kan ook eventueel reeds aanwezige
depressieve klachten verbeteren.
Psychische gezondheid ---
Alcohol
--- Angstklachten ---
Depressie --- Werkstress
/ Burn-out
--- Schokkende gebeurtenissen
|
Deze pagina
betreft algemene informatie. Veel programma's / projecten
bieden individueel advies of persoonlijke begeleiding.
Deelnemers kunnen gebruik maken van de Online
Helpdesk voor specifieke vragen aan specialisten
(medisch, psychologisch, leefstijl). |
|
---
de online faciliteiten zijn afhankelijk van het
programma/project --- |
|

|